{"id":5118,"date":"2026-11-17T11:26:29","date_gmt":"2026-11-17T08:26:29","guid":{"rendered":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/?p=5118"},"modified":"2026-11-17T11:26:29","modified_gmt":"2026-11-17T08:26:29","slug":"yabanci-arastirmaci-ucretlerine-vergi-aciklamasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/?p=5118","title":{"rendered":"Yabanc\u0131 Ara\u015ft\u0131rmac\u0131 \u00dccretlerine Vergi A\u00e7\u0131klamas\u0131"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-content\/uploads\/2010\/12\/gib.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-1139\" src=\"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-content\/uploads\/2010\/12\/gib.jpg\" alt=\"\" width=\"80\" height=\"80\" \/><\/a>T.C. GEL&#304;R &#304;DARES&#304; BA&#350;KANLI&#286;I &#304;stanbul Defterdarl&#305;&#287;&#305; Gelir Kanunlar&#305; Gelir Ve Kurumlar Vergileri Grup M&#252;d&#252;rl&#252;&#287;&#252; Say&#305;: E-62030549-120[61-2024]-1223291&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"post-tile entry-title\" style=\"text-align: center\"><strong>Yabanc&#305; Ara&#351;t&#305;rmac&#305; &#220;cretlerine Vergi A&#231;&#305;klamas&#305;<\/strong><\/p>\n<div class=\"mom-post-meta single-post-meta alomaliye-meta-layout alomaliye-meta-oneline\">\n<div class=\"alomaliye-meta-details\"><span class=\"alomaliye-dates\"><span class=\"alomaliye-date-label\">Yay&#305;n Tarihi:<\/span><time class=\"published\" datetime=\"2026-11-09T15:14:46+03:00\">9 Kas&#305;m 2026 <\/time><\/span><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"entry-content\">\n<div id=\"wpb-content-root\" class=\"wpb-content-wrapper\">\n<p>T.C.<\/p>\n<p>GEL&#304;R &#304;DARES&#304; BA&#350;KANLI&#286;I<\/p>\n<p>&#304;stanbul Defterdarl&#305;&#287;&#305;<\/p>\n<p>Gelir Kanunlar&#305; Gelir Ve Kurumlar Vergileri Grup M&#252;d&#252;rl&#252;&#287;&#252;<\/p>\n<p>Say&#305;: E-62030549-120[61-2024]-1223291<\/p>\n<p>Tarih: 15.09.2026<\/p>\n<p>Konu: Ara&#351;t&#305;rma G&#246;revlilerine Yap&#305;lan &#220;cret &#214;demelerinin Vergilendirilmesi<\/p>\n<p>&#304;lgi:<\/p>\n<p>&#304;lgide kay&#305;tl&#305; &#246;zelge talep formlar&#305; ve eklerinin incelenmesinden, &#220;niversitenizde, <strong><a href=\"https:\/\/www.alomaliye.com\/1981\/11\/06\/2547-sayili-kanun-yuksekogretim-kanunu\/\">2547 say&#305;l&#305; Y&#252;ksek&#246;&#287;retim Kanununun<\/a><\/strong> ek 46 nc&#305; maddesi uyar&#305;nca,\u00a0\u201c\u2026\u201d &#220;niversitesinde &#231;al&#305;&#351;an ve\u00a0doktora derecesine sahip olup\u00a0yurtd&#305;&#351;&#305;nda ikamet eden\u00a0yabanc&#305; uyruklu ara&#351;t&#305;rmac&#305;lar&#305;n k&#305;smi zamanl&#305; olarak g&#246;rev alaca&#287;&#305;, bu ki&#351;ilerin yapt&#305;klar&#305; ara&#351;t&#305;rma sonu&#231;lar&#305;n&#305; &#220;niversitenizin ismini kullanarak ulusal ve uluslararas&#305; akademik dergilerde makale olarak yay&#305;mlayabilecekleri, ara&#351;t&#305;rma konusu i&#351;lemler i&#231;in uzaktan eri&#351;imle veya fiilen &#220;niversitenize gelerek ders verebilecekleri, bu ki&#351;ilerin &#252;cretlerinin belirli bir s&#252;re boyunca her ay d&#246;viz cinsinden veya T&#252;rk Liras&#305; olarak &#246;denece&#287;i belirtilerek, s&#246;z konusu ara&#351;t&#305;rmac&#305;lara yap&#305;lan &#246;demelerin gelir vergisi ve damga vergisi a&#231;&#305;s&#305;ndan nas&#305;l vergilendirilece&#287;i hususunda g&#246;r&#252;&#351; talep edildi&#287;i anla&#351;&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r.<\/p>\n<p><strong>GEL&#304;R VERG&#304;S&#304; KANUNU Y&#214;N&#220;NDEN<\/strong><\/p>\n<p><strong><a href=\"https:\/\/www.alomaliye.com\/2015\/01\/02\/gelir-vergisi-kanunu-gvk-193-sayili-kanun\/\">193 say&#305;l&#305; Gelir Vergisi Kanununun;<\/a><\/strong><\/p>\n<p>\u2013 \u201c&#220;cretin tarifi\u201d ba&#351;l&#305;kl&#305; 61 inci maddesinde, <em>\u201c&#220;cret, i&#351;verene tabi ve belirli bir i&#351;yerine ba&#287;l&#305; olarak &#231;al&#305;&#351;anlara hizmet kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305; verilen para ve ay&#305;nlar ile sa&#287;lanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.<\/em><\/p>\n<p><em>&#220;cretin &#246;denek, tazminat, kasa tazminat&#305; (Mali sorumluluk tazminat&#305;), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakk&#305;, prim, ikramiye, gider kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305; veya ba&#351;ka adlar alt&#305;nda &#246;denmi&#351; olmas&#305; veya bir ortakl&#305;k m&#252;nasebeti niteli&#287;inde olmamak &#351;art&#305; ile kazanc&#305;n belli bir y&#252;zdesi &#351;eklinde tayin edilmi&#351; bulunmas&#305; onun mahiyetini de&#287;i&#351;tirmez.<\/em><\/p>\n<p><em>\u2026\u201d,<\/em><\/p>\n<p>\u2013 \u201cVergi tevkifat&#305;\u201d ba&#351;l&#305;kl&#305; 94 &#252;nc&#252; maddesinde, <em>\u201cKamu idare ve m&#252;esseseleri, iktisad\u00ee kamu m&#252;esseseleri, sair kurumlar, ticaret &#351;irketleri, i&#351; ortakl&#305;klar&#305;, dernekler, vak&#305;flar, dernek ve vak&#305;flar&#305;n iktisad\u00ee i&#351;letmeleri, kooperatifler, yat&#305;r&#305;m fonu y&#246;netenler, ger&#231;ek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbab&#305;, zirai kazan&#231;lar&#305;n&#305; bilan&#231;o veya zira\u00ee i&#351;letme hesab&#305; esas&#305;na g&#246;re tespit eden &#231;ift&#231;iler a&#351;a&#287;&#305;daki bentlerde say&#305;lan &#246;demeleri (avans olarak &#246;denenler dahil) nakden veya hesaben yapt&#305;klar&#305; s&#305;rada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.<\/em><\/p>\n<p><em>1.Hizmet erbab&#305;na &#246;denen &#252;cretler ile 61 inci maddede yaz&#305;l&#305; olup &#252;cret say&#305;lan &#246;demelerden\u00a0(istisnadan faydalananlar hari&#231;), 103 ve 104 &#252;nc&#252; maddelere g&#246;re<\/em><\/p>\n<p><em>\u2026<\/em><\/p>\n<p><em>\u2026 vergi tevkifat&#305; yap&#305;l&#305;r.<\/em><\/p>\n<p>\u2026\u201d,<\/p>\n<p>\u2013 \u201cVergi tevkifat&#305;nda uyulacak esaslar\u201d ba&#351;l&#305;kl&#305; 96 nc&#305; maddesinde, \u201c<em>Vergi tevkifat&#305;, 94\u2019&#252;nc&#252; madde kapsam&#305;na giren nakten veya hesaben yap&#305;lan &#246;demelere uygulan&#305;r. Bu maddede ge&#231;en hesaben &#246;deme deyimi, vergi tevkifat&#305;na tabi kazan&#231; ve iratlar&#305; &#246;deyenleri istihkak sahiplerine kar&#351;&#305; bor&#231;lu durumda g&#246;steren her t&#252;rl&#252; kay&#305;t ve i&#351;lemleri ifade eder.<\/em>\u201d<\/p>\n<p>h&#252;k&#252;mlerine yer verilmi&#351;tir.<\/p>\n<p>&#214;te yandan, ara&#351;t&#305;rmac&#305;lar ile imzalam&#305;&#351; oldu&#287;unuz y&#252;ksek &#246;&#287;retim kurumu d&#305;&#351;&#305;nda &#231;al&#305;&#351;an doktora derecesine sahip nitelikliT&#252;rk veya yabanc&#305; uyruklu ara&#351;t&#305;rmac&#305;lar&#305;n k&#305;sm&#305;\u0307 zamanl&#305; g&#246;revlendirilmelerine ili&#351;kin usul ve esaslar &#231;er&#231;evesindeki &#305;\u0307&#351; s&#246;zle&#351;mesi incelenmi&#351; olup bu s&#246;zle&#351;menin;<\/p>\n<p>\u2013 \u201cTaraflar&#305;n Hak ve Y&#252;k&#252;ml&#252;l&#252;kleri\u201d ba&#351;l&#305;kl&#305; 2 nci maddesinin (2.4.) ve (2.5.) b&#246;l&#252;mlerinde;<\/p>\n<p>-S&#246;zle&#351;me s&#252;resince personelin, \u201c\u2026\u201d &#220;niversitesi\u2019ne ba&#287;l&#305; olarak ve onun ad&#305; alt&#305;nda &#199;1, &#199;2 ve &#199;3 &#231;eyrek dilimlerinde yer alan dergilerde y&#305;lda en az 8 (sekiz) bilimsel &#231;al&#305;&#351;ma yay&#305;nlayaca&#287;&#305; veya &#231;al&#305;&#351;malar&#305;n&#305; yay&#305;na kabul ettirece&#287;i hususlar&#305;n&#305;n kabul edildi&#287;i,<\/p>\n<p>\u2013 Ayr&#305;ca personelin, lisans veya lisans&#252;st&#252; programlarda, ayda en az iki ders saati olmak &#252;zere, kendi alan&#305;yla ilgili dersleri uzaktan veya T&#252;rkiye\u2019de bulundu&#287;u zamanlarda y&#252;z y&#252;ze vermesi gerekti&#287;i, bu derslerin planlanmas&#305;, personelin ba&#287;l&#305; oldu&#287;u fak&#252;lte taraf&#305;ndan y&#246;netilece&#287;i ve personele bildirilece&#287;i, personel taraf&#305;ndan verilen dersler i&#231;in &#246;deme s&#252;resi ve tutar&#305;n&#305;n ilgili usul ve esaslara g&#246;re belirlenece&#287;i, bunun &#246;tesinde personele herhangi bir &#252;cret &#246;denmeyece&#287;i,<\/p>\n<p>hususlar&#305; a&#231;&#305;k&#231;a ifade edilmi&#351;tir.<\/p>\n<p>Bu\u00a0h&#252;k&#252;m ve a&#231;&#305;klamalara g&#246;re, yurt d&#305;&#351;&#305;nda ikamet etmekte olan ve yine yurt d&#305;&#351;&#305;nda \u201c\u2026\u201d &#220;niversitesinde g&#246;revli olan\u00a0ara&#351;t&#305;rmac&#305;lara\u00a0k&#305;smi &#231;al&#305;&#351;malar&#305; sonucunda &#220;niversiteniz\u00a0taraf&#305;ndan yap&#305;lacak\u00a0&#246;demelerin, &#252;niversiteniz ile s&#246;z konusu personel aras&#305;nda bir i&#351; akdine ba&#287;l&#305; olarak i&#351;&#231;i i&#351;veren ili&#351;kisinin bulunmas&#305; dolay&#305;s&#305;yla &#252;cret &#246;demesi olarak kabul edilmesi ve Gelir Vergisi Kanununun 94 &#252;nc&#252; maddesinin birinci f&#305;kras&#305;n&#305;n (1) numaral&#305; bendine g&#246;re tevkifata tabi tutulmas&#305; gerekmektedir.<\/p>\n<p>Ancak, s&#246;z konusu ara&#351;t&#305;rmac&#305;lar&#305;n mukim oldu&#287;u &#252;lkeler ile &#252;lkemiz aras&#305;nda imzalanm&#305;&#351; ve usul&#252;ne uygun olarak y&#252;r&#252;rl&#252;&#287;&#252; girmi&#351; bir &#231;ifte vergilendirmeyi &#246;nleme anla&#351;mas&#305; bulunmas&#305; halinde, &#246;ncelikle bu anla&#351;ma h&#252;k&#252;mlerinin uygulanaca&#287;&#305; tabiidir.<\/p>\n<p><strong>DAMGA VERG&#304;S&#304; KANUNU Y&#214;N&#220;NDEN;<\/strong><\/p>\n<p><strong><a href=\"https:\/\/www.alomaliye.com\/2000\/01\/02\/488-sayili-damga-vergisi-kanunu\/\">488 say&#305;l&#305; Damga Vergisi Kanununun<\/a><\/strong> 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) say&#305;l&#305; tabloda yaz&#305;l&#305; ka&#287;&#305;tlar&#305;n damga vergisine tabi oldu&#287;u, bu Kanundaki ka&#287;&#305;tlar teriminin yaz&#305;l&#305;p imzalanmak veya imza yerine ge&#231;en bir i&#351;aret konmak suretiyle d&#252;zenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek i&#231;in ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullan&#305;lmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri &#351;eklinde olu&#351;turulan belgeleri ifade edece&#287;i h&#252;kme ba&#287;lanm&#305;&#351;t&#305;r.<\/p>\n<p>An&#305;lan Kanuna ekli (1) say&#305;l&#305; tablonun \u201cIV. Makbuzlar ve di&#287;er ka&#287;&#305;tlar\u201d ba&#351;l&#305;kl&#305; b&#246;l&#252;m&#252;n&#252;n 1\/b f&#305;kras&#305;nda, \u201d Maa&#351;, &#252;cret, g&#252;ndelik, huzur hakk&#305;, aidat, ihtisas zamm&#305;, ikramiye, yemek ve mesken bedeli, harc&#305;rah, tazminat ve benzeri her ne adla olursa olsun hizmet kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305; al&#305;nan paralar (avans olarak &#246;denenler dahil) i&#231;in verilen makbuzlar ile bu paralar&#305;n nakden &#246;denmeyerek ki&#351;iler ad&#305;na a&#231;&#305;lm&#305;&#351; veya a&#231;&#305;lacak cari hesaplara nakledildi&#287;i veya emir ve havalelerine tediye olundu&#287;u takdirde nakli veya tediyeyi temin eden ka&#287;&#305;tlar\u201d &#305;n nispi damga vergisine tabi oldu&#287;u h&#252;kme ba&#287;lanm&#305;&#351;t&#305;r.<\/p>\n<p>Bu h&#252;k&#252;mlere g&#246;re, &#220;niversitenizin \u201c\u2026\u201d &#220;niversitesi\u2019nde &#231;al&#305;&#351;an ara&#351;t&#305;rma g&#246;revlilerinden ald&#305;&#287;&#305; k&#305;smi zamanl&#305; e&#287;itim hizmeti kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305;nda bu ki&#351;ilere yap&#305;lan &#246;demelere ili&#351;kin d&#252;zenlenen ka&#287;&#305;tlar&#305;n Kanuna ekli (1) say&#305;l&#305; tablonun IV\/1-b f&#305;kras&#305; uyar&#305;nca damga vergisine tabi tutulmas&#305; gerekmektedir.<\/p>\n<p><strong>&#199;&#304;FTE VERG&#304;LEND&#304;RMEY&#304; &#214;NLEME ANLA&#350;MALARI Y&#214;N&#220;NDEN<\/strong><\/p>\n<p>1 Ocak 1998 tarihinden itibaren uygulanan T&#252;rkiye Cumhuriyeti H&#252;k&#252;meti ile Amerika Birle&#351;ik Devletleri H&#252;k&#252;meti Aras&#305;nda Gelir &#220;zerinden Al&#305;nan Vergilerde &#199;ifte Vergilendirmeyi &#214;nleme ve Vergi Ka&#231;ak&#231;&#305;l&#305;&#287;&#305;na Engel Olma Anla&#351;mas&#305;n&#305;n (Anla&#351;ma) \u2018&#214;&#287;renciler, Stajyerler ve &#214;&#287;retmenler\u2019 ba&#351;l&#305;kl&#305; 20 nci maddesinin 2 nci f&#305;kras&#305;nda:<\/p>\n<p><em>\u201d 2. Ayn&#305; &#351;ekilde, bir Akit Devleti ziyaret etmeden hemen &#246;nce veya ziyareti s&#305;ras&#305;nda di&#287;er Akit Devletin mukimi olan ve ilk bahsedilen Devlette iki y&#305;l&#305; a&#351;mayan bir s&#252;re veya s&#252;reler i&#231;in &#246;&#287;retim veya bilimsel ara&#351;t&#305;rma yapmak amac&#305;yla bulunan bir &#246;&#287;retmen veya e&#287;itmene &#246;&#287;retim veya ara&#351;t&#305;rma hizmetleri kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305;nda bu Devletin d&#305;&#351;&#305;ndan do&#287;an &#246;demeler bu Devlette vergiden istisna edilecektir.\u201d<\/em><\/p>\n<p>h&#252;km&#252;ne yer verilmi&#351;tir.<\/p>\n<p>Buna g&#246;re, ABD mukimi olmalar&#305; durumunda \u201c\u2026\u201d &#220;niversitesinde &#231;al&#305;&#351;an ara&#351;t&#305;rma g&#246;revlilerinden ald&#305;&#287;&#305;n&#305;z bilimsel ara&#351;t&#305;rma ve &#246;&#287;retim hizmetleri kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305;nda bu ki&#351;ilere yapt&#305;&#287;&#305;n&#305;z &#246;demeler T&#252;rkiye\u2019de i&#231; mevzuat h&#252;k&#252;mlerine g&#246;re vergilendirilecektir.<\/p>\n<p>Anla&#351;man&#305;n T&#252;rkiye\u2019ye vergi alma hakk&#305; verdi&#287;i durumlarda, Anla&#351;man&#305;n &#231;ifte vergilendirmenin &#246;nlenmesine ili&#351;kin 23 &#252;nc&#252; maddesinin 1 inci f&#305;kras&#305; h&#252;km&#252; gere&#287;ince, T&#252;rkiye\u2019de &#246;denen verginin ABD\u2019de &#246;denecek vergiden mahsup edilmesi suretiyle ayn&#305; gelir &#252;zerinden iki defa vergi al&#305;nmas&#305; &#246;nlenmi&#351; olacakt&#305;r.<\/p>\n<p>Bununla birlikte, \u201c\u2026\u201d &#220;niversitesinde &#231;al&#305;&#351;an ara&#351;t&#305;rma g&#246;revlilerinin ABD mukimi olmamalar&#305; durumunda bu ki&#351;ilerin vergilendirilmesi mukimi olduklar&#305; &#252;lke ile T&#252;rkiye aras&#305;nda varsa y&#252;r&#252;rl&#252;kte bulunan &#231;ifte vergilendirmeyi &#246;nleme anla&#351;mas&#305; h&#252;k&#252;mlerine g&#246;re yoksa i&#231; mevzuat h&#252;k&#252;mlerine g&#246;re yap&#305;lacakt&#305;r.<\/p>\n<p>Bilgi\u00a0edinilmesini rica ederim.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T.C. GEL&#304;R &#304;DARES&#304; BA&#350;KANLI&#286;I &#304;stanbul Defterdarl&#305;&#287;&#305; Gelir Kanunlar&#305; Gelir Ve Kurumlar Vergileri Grup M&#252;d&#252;rl&#252;&#287;&#252; Say&#305;: E-62030549-120[61-2024]-1223291&#8230; &nbsp;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-5118","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5118","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5118"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5118\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5118"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5118"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.asistadenetim.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5118"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}